Except Integrated sustainability.
Flourish in a changing world.
Multi-disciplinary consulting, innovation and development organization working on advanced sustainability projects around the globe.

Systeemtransitie houtbouw Nederland

Project > Realiseren van een op hout gebaseerde bouwsector

Het realiseren van een bouwketen gebaseerd op hout is een belangrijke stap in het bereiken van de klimaatdoelen van Nederland, en kan 5-10% van de totale jaarlijkse CO2 footprint van Nederland reduceren. Om dit te realiseren moet de Nederlandse bouwsector een transitie doormaken met een substantiële hout productieketen in Nederland. Dit project zet hiervoor een transitiepad op samen met spelers door de gehele bouwketen, van investeerder tot gebruiker. Het ambieert een verschuiving naar meer dan 30% toepassing houtbouw in Nederland in woning- en utiliteitsbouw, aanleg van 400 miljoen bomen, en een reductie van >3% in de jaarlijkse CO2 voetafdruk van Nederland in 10 jaar tijd. 

De eerste en tweede fase van het traject organiseren de keten en definiëren het transitiepad. In fase 1 fase worden partners aangesloten, het team gevormd, en de agenda gezet voor het jaar. In fase 2 wordt de transitie ontworpen.

Belang van houtbouw in Nederland

De bouwsector is verantwoordelijk voor meer dan 23% van de totale CO2-voetafdruk wereldwijd. 1.7% van de totale voetafdruk van Nederland is toe te schrijven aan beton. Engineered Wood Products (EWP's) hebben het potentieel om het duurzame gebruik van hout in de bouwsector aanzienlijk te vergroten. EWP kan staal en beton als belangrijkste constructiematerialen vervangen, waardoor de koolstofvoetafdruk van de industrie met meer dan 80% kan worden verminderd. Daarnaast wordt het door het in hout opgeslagen koolstof behouden, dat normaal gesproken vrijkomt aan het einde van de levensduur van de boom. Deze wordt bij hergebruik ook na de sloop van een gebouw vastgehouden, wat leidt tot een positieve CO2 voetafdruk. 

De bossen die de EWP-productie voeden, kunnen volledig duurzaam zijn, en ondersteunen het herstel van een bio-based economie, ook buiten de bouwsector. Voor Nederland voorzien we een potentieel van meer dan 400 miljoen bomen die hiervoor economisch rendabel kunnen worden geplant, die in toevoeging op de CO2 besparing door het verminderen van betongebruik nog eens ~5% van de Nederlandse CO2 uitstoot kunnen vastleggen. 

EWP wordt al decennia toegepast in de bouwsector in Europa, maar nog weinig in Nederland. Onder EWP vallen verschillende producten, zoals kruislaaghout (CLT), Glulam en LVL. EWP hebben zich bewezen als materialen met een lage total cost of ownership en zijn veilig en gezond. EWP is daarmee dé kans voor bouwend Nederland om drastisch haar CO2 footprint te verlagen. De bouwsector is in Nederland echter nog niet klaar om de overstap naar EWP te maken. Dit komt door knelpunten in de toeleveringsketen en verschillen tussen het 'traditionele' bouwproces en het EWP bouwproces. Een houten gebouw vereist een andere planning, ontwerp, toeleveringsketen van materialen, productie, en bouw aanpak. (Zie de bijlage voor meer informatie over EWP en de Nederlandse situatie.)  We staan voor een kip-of-het-ei-dilemma, dat enkel opgelost kan worden door een systemische ketenaanpak. 

Dit project organiseert een transitie in de bouwketen om van spoor te wisselen naar een steeds groter component van hout in de Nederlandse bouwketen. Het project streeft ernaar om in 10 jaar tijd 30% van alle nieuwbouwwoningen in Nederland uit hout te laten bouwen, resulterend in de toevoeging van 400 miljoen duurzaam beheerde bomen.

 Transitie aanpak

 Deze transitie vereist een samenwerking van alle relevante partijen in de keten. Dit zijn onder andere overheden en regulerende instanties, producenten van bouwmateriaal, opleidingen in de bouw, projectontwikkelaars, financiers, aannemers, en onderaannemers. Om de transitie op gang te brengen wordt het transitiepad voor de sector in kaart gebracht, met behulp van belangrijke stakeholders. Dit resulteert in een concreet actieplan dat de transitie bewerkstelligt. Activiteiten van het project bevatten onder andere:

  • Representanten van de belangrijkste spelers in de bouwketen bij elkaar brengen, het systeem in kaart brengen, en het transitiepad vormgeven.

  • Integratie van het proces samen met het materialenpaspoort en de circulaire bouwsector initiatieven.

  • De bouwsector informeren over de verschillen tussen EWP en traditionele bouwmethoden.

  • De invoer van de CO2 belasting op bouwmaterialen begeleiden om op het juiste moment ingezet te worden als systeem-impuls.

  • Nieuwe financieringsregelingen voorstellen die het aantrekkelijker maken om EWP te kiezen boven beton en er optimaal van te profiteren.

  • Het beschikbaar maken van opleidingen en trainingen voor de bouwsector om hoe efficiënt om te gaan met houtbouw.

  • Het opbouwen van binnenlandse EWP-productiecapaciteit om te dienen als een knooppunt voor innovatie en lokale houtvoorziening.

  • Het opbouwen van Nederlandse houtproductie en stimulering van de aanplant van nieuwe bossen als onderdeel van deze duurzame toeleveringsketen.

Uitvraag

Voor het uitvoeren van Fase 1 en 2 zoeken we naar ketenpartners en financiële ondersteuning voor de coördinatie van het traject. Het transitieproces is beoogd om in 2021 van start te gaan.

Bij interesse, neem contact met ons op voor meer informatie. 

Contact

Except Integrated Sustainability

Tom Bosschaert
Director

Email  [javascript protected email address] [javascript protected email address]
Phone   +31 10 7370215